Gilde attributen

Vaandel

Verklaring van oorsprong gebruikte       symboliek
Het gildevaandel bevat 3 belangrijke symbolieken zijnde; het oude gemeentewapen van Uden, de twee patroonheiligen en de lindeboom.

  1. Het gemeentewapen van Uden.
    Het getoonde gemeentewapen van Uden symboliseert de band van het gilde met de "wereldlijke overheid". Het gevoerde oude gemeentewapen is van "keel" (rood) beladen met 8 zich overkruisende aan weerskanten geleliede stokken van goud, ook wel "karbonkel" genoemd met in het midden een "hartschild " van zilver. Dit gemeentewapen is een versie van het wapen van Kleef. Uden kwam in 1396 in handen van de Hertog van Kleef. De Schepenbank voerde tot die tijd een zegel (de oudste afdruk is uit 1331), waarop twee schilden hangen. Deze schilden vertonen de wapens van de oudste heren uit het geslacht Van Herpen en dat van hun opvolgers uit het geslacht van Valkenburg. Deze laatste familie kwam in 1328 in het bezit van de Heerlijkheid. Op alle latere zegels komt het wapen van Kleef voor. De oudste bekende afdruk van een zegel met dit wapen dateert uit 1447. Het in de 17e en18e eeuw vervaardigde zegel met het Kleefse wapen heeft tot voorbeeld gediend voor het huidige gemeentewapen. Het huidige gemeentewapen is bij Koninklijk besluit in 1812 echter in de rijkskleuren lazuur (blauw) en goud uitgevoerd, beladen met 11 fasces en geboord, omdat de burgemeester geen kleuren had aangegeven bij de aanvraag.
  2. De twee patroonheiligen Sint Barbara en Sint Lucia.
    De patroonheiligen symboliseren de band van het Gilde met de kerkelijke overheid, waartoe voor het Gilde een altaar zal worden ingericht in de Petruskerk te Uden.                                                                     De patroondag van Sint Barbara is 4 december. Als dochter van een rijke heiden kwam zij in aanraking met het Christendom. Ze werd daarom opgesloten in een toren en zij eiste, dat de toren ter ere van de Drie-Eenheid drie vensters zou krijgen. Ondanks folteringen bleef zij het Christendom trouw. Haar vader onthoofdde Barbara en de vader werd zelf door de bliksem getroffen. Sint Barbara wordt vaak afgebeeld met een toren en een martelaarstak. Zij is de beschermheilige van o.a. de schutters.
    De patroondag van Sint Lucia is 13 december. Omdat zij aanbeden werd door Hoge Heidense Edelen om haar mooie ogen, rukte zij haar beide ogen uit. Een brandstapel berokkende haar geen kwaad en tenslotte werd zij gedood doordat een beulsknecht met een zwaard haar hals doorstak. Zij wordt afgebeeld met een zwaard door haar hals of met een schaal waarop twee ogen liggen. Zij is patrones van het licht der ogen.
  3. De lindeboom
    Met de lindeboom wil het Gilde haar band met de Udense bevolking symboliseren. Het is bekend dat onze voorouders een speciale verering hadden voor "de lindeboom", waarin de goden van de voorspoed en het geluk huisden en waar recht werd gesproken.
    Het is zeer wel mogelijk dat de eerste missionarissen in deze streek een andere gerichtheid gaven aan die verering door een Mariabeeld in de lindeboom te plaatsen.
    De verering van "Onze Lieve Vrouw ter Linde" vindt in Uden nog steeds plaats. Deze boom beeldde in vroegere tijden ook "vrijheid en zelfstandigheid " uit , wat eeuwen kenmerkend was voor Uden. Al eeuwen komt deze boom in de straten van Uden voor en was er een specifiek exemplaar op het Marktplein te vinden onder de naam 't Prilleke, welke bij alle Udenaren bekend was.


                                  de Vendels

Hoe vreemd het ook klinkt, maar voordat ons Vaandel werd vervaardigd zijn eerst onze vendels ontworpen en gemaakt. Reden hiervoor was, dat de Kring Hoge Schuts ter ondersteuning van het ontwaken van ons Gilde, een bezoek bracht aan Uden. De ontwerper dhr. Leo van der Sangen en zijn vervaardigster mevr. Joke Willigers gaven aan dat zij wel vendels op tijd kon leveren maar niet het Vaandel en we wilden ons toch kunnen presenteren aan de Udense bevolking. Onze vendels zijn dan ook uiteindelijk de basis geweest voor de basiskleuren van het Gilde. Hier is al in een vroeg stadium gekozen voor het oude wapen van Uden welke ook zichtbaar is in ons vaandel.


                                     Gildezilver

Door het gebruik van zilver en de hierin verwerkte symboliek wordt zichtbaargemaakt hoe het Gilde is opgebouwd. Na al het denkwerk, om in het vaandel alle belangrijke historische elementen terug te brengen, was het bij het ontwerp van het Gildezilver een stuk makkelijker. Natuurlijk moest er gezocht worden naar een zilversmid welke aan onze wensen invulling kon geven en kon voldoen aan de gestelde criteria van het Gildewezen. We zijn uitgekomen bij een zilversmid, die dit jaar ook erkend werd als Gilde-zilversmid, dhr. Noud Peters uit Sint Anthonis.
Er moesten diverse ontwerpen worden gemaakt welke aan elk lid van het Gilde of overheid een eigen identiteit moesten geven. Uiteindelijk is gekozen voor een indeling met gebruik van identieke symboliek maar functionele scheiding nml:
- Zilver voor de overheid         Een boven- en onderschild
- Zilver voor de koning            Koningsvogel
- Zilver voor historische en specifieke functies;
  * Gildeheer                         Schild met kerkelijke symboliek
  * Overdeken                       Schild met wereldlijke symboliek
  * Vaandrig                          Schild met symboliek Gilde Uden

 

 

Uit de foto's kunt u opmaken dat ons zilver met de hand is gedreven en dat we met de keuze van een zilversmid de juiste hebben gemaakt.    

 

 

 Hoofdmanstaf


In Uden stond een lindeboom, mogelijk op de markt en identiek aan de eerder genoemde lindeboom 't Prilleke, waarin in de 18-de eeuw Maria is verschenen. Maria zou daar de zieken hebben genezen en door deze gebeurtenis is Uden een lange tijd een bedevaartsoord geweest.
De hoofdmanstaf symboliseert de lindeboom, met daaronder de patronessen van het Gilde en daarmee de verwijzing naar "Maria ter Linde". De boom en de zilveren symbolen zijn met de hand vervaardigd in 2010.